Graficzne przedstawienie „sa cassa” ; Na Sardynii polowanie jest symbolem podboju.
Historia najstarszego rysunku ludzkości
Najstarsze graficzne przedstawienia postaci zoomorficznych i antropomorficznych pochodzą z epoki paleolitu, kiedy to homo sapiens za pomocą symboli i znaków utrwalał obrazy zwierząt i ludzi w ruchu, opowiadając o epizodach życia codziennego poprzez malowidła i graffiti na ścianach skalnych, w jaskiniach i na kamieniu.
Najczęściej przedstawiano bizony, dzikie zwierzęta i sceny polowań.
Ostatnie z nich było najczęściej przedstawianym motywem w epoce przedhistorycznej, a z czasem przeniesiono je na obrazy, dywany i arrasy.
Rysunek zyskał następnie znaczenie symboliczne, zależne od sposobu przedstawienia postaci. Czasami były to prawdziwe zwierzęta, a czasami zwierzęta fantastyczne, jak w cyklu siedmiu renesansowych arrasów rodu Rochefoucauld.
Na Sardynii, na przykład na arrasach pibiones, do dziś przedstawia się sceny, w których mężczyźni, na koniach lub bez nich, polują z psami na dziki lub jelenie.
Interpretacja tych postaci jest przedmiotem dyskusji i różni się od magiczno-symbolicznej, związanej z rytuałami religijnymi o charakterze szamańskim, od przedstawień mających na celu przede wszystkim ukazanie i udokumentowanie scen z życia rzeczywistego, aż po proste akty twórcze człowieka.
Samo polowanie od zawsze odgrywało bardzo ważną rolę w dziejach ludzkości, będąc dziedzictwem tradycji i pasji, a także jednym z wymiarów najsilniej wyrażających więź z ziemią, środowiskiem i własnymi korzeniami kulturowymi. Od zawsze głęboko zakorzenione w życiu codziennym, przyczyniło się ono w dużej mierze do rozwoju włoskiej i europejskiej sztuki, kultury oraz nauki.
Polowanie, jako praktyka przetrwania mająca na celu pozyskiwanie mięsa i obronę przed dzikimi zwierzętami, stanowiło nieodłączny element życia i kultury społeczeństw protorożniczych oraz ludów koczowniczych. Było bezpośrednim starciem z trudami życia, walką z niebezpieczeństwami i dzikimi zwierzętami, a także ryzykiem śmierci. Przedstawianie dzikich zwierząt lub scen pościgów i schwytania miało znaczenie rytualne, symboliczne i apotropeiczne. Sceny utrwalane w jaskiniach, wycinane w kamieniu w pobliżu miejsc kultu, stylizowane na zdobieniach i broni, służyły magicznemu odparciu wrogości natury lub stanowiły rytualne celebrowanie siły myśliwego, która zyskiwała znaczenie nadludzkie i wykraczające poza czas.
Często te same bóstwa przedstawiano w postaci zwierząt, uosabiających mroczne siły świata.
W regionie śródziemnomorskim i na Półwyspie Apenińskim stopniowe przejście do epoki historycznej zbiegło się z postępującą przemianą symboli łowieckich. Do ich najstarszych znaczeń dołączyły inne, silniejsze, związane z mitologią grecko-rzymską i symboliką Biblii, która również umieszczała polowanie w perspektywie odkupienia wszechświata.
Magia i bóstwa pośród lasów
Wśród zwierzyny łownej dzik i jeleń są zwierzętami najczęściej przedstawianymi w sztuce i złotnictwie Celtów, dla których umiejętności łowieckie utożsamiano z wartością wojenną, a w konsekwencji z osiągnięciem najwyższych szczebli hierarchii społecznej.
Dzika utożsamiano z druidem ze względu na jej samotne życie w lesie. Samica, otoczona szczeniętami, była przedstawiana podczas kopania ziemi u podnóża jabłoni, drzewa nieśmiertelności. Była symbolem duchowej potęgi pokonanej w polowaniu przez potęgę doczesną, zwycięstwa wojowników-myśliwych nad kastą kapłańską, niosącą pokój i harmonię z elementami świata.
Jeleń przywoływał na myśl długowieczność i obfitość. Przedstawiano go na apotropeicznych talizmanach z kości i rogu, noszonych podczas bitew i polowań.
Cernummus („ten, który ma czubek czaszki jak jeleń”) był najważniejszym bóstwem zoomorficznym w panteonie celtyckim, panem zwierząt, sojusznikiem i opiekunem mężnych ludzi. Z jego centralnej roli w kulturze celtyckiej wywodzą się niektóre średniowieczne motywy figuralne i literackie o charakterze głównie religijnym. Według legendy św. Patryk, ewangelizator Irlandii, przemienił siebie i swoich towarzyszy w jelenie, aby uniknąć zasadzek pogańskiego króla Loegaire’a. Św. Ambroży, dzisiejszy patron myśliwych, podczas trudnego pościgu za zwierzyną w gęstwinie lasu ujrzał krzyż odkupienia właśnie między rogami jelenia.
Przedstawienie tego zwierzęcia mogło również odnosiwać się do samego Chrystusa, ponieważ wierzono, że dmuchając nozdrzami w ziemię, wypuszcza węże, symbole zła i grzechu, a następnie je zabija.
Z kolei „wielkie polowanie” i ryzyko walki z dzikimi zwierzętami ostatecznie utożsamiano z heroizmem człowieka zagrożonego potęgą natury, co dało początek szeregowi powiązań z dziedzictwem mitologii greckiej i śródziemnomorskiej.
W sztuce i literaturze obarczano je odniesieniami do boskości i najsilniejszych ludzkich namiętności.
Myśliwy z kolei przybierał rolę bohatera, który uwalniał stada i wioski spod napadów dzikich zwierząt (Orion), lub wojownika, który ćwiczył łucznictwo przeciw lwom, by później wykazać się męstwem w walce (Achilles); był upartym i marzycielskim ścigającym nieosiągalne i fantastyczne zwierzyny, które prowadziły go przez nieznane krainy (Tezeusz), lub nieszczęśliwym i pięknym kochankiem zabitym przez dzika z zazdrości boga (Adonis), stawał się nieugiętym wojownikiem walczącym z niegodziwością bogów i bogiń (Herakles), lub zakochanym, który oddaje skórę zabitego dzika pięknej Atalancie, która jako pierwsza go uderzyła (Meleagros), albo bezczelnym odkrywcą nagości Diany, przez nią najokrutniejszym sposobem ukarconym (Atalanta).
Przez wieki grecko-rzymskie obrazy i mity łowieckie przenikały się i nakładały na siebie, aż ostatecznie stopiły się w systemie symboli chrześcijaństwa, które przypisywało postaci myśliwego znaczenie łaski i moralnego wysiłku dążącego do zgładzenia pokus i grzechów, przedstawianych jako zające, lwy, jeże i niedźwiedzie.
Z kolei, gdy zwierzyną przedstawiano jako jelenia lub koguta, odnosiło się to do postaci Chrystusa, a łucznicy ją osaczający uosabiały wrogów Ewangelii.
W renesansie mitologia powracała wielokrotnie, a Herakles, największy grecki bohater, był przedstawiany podczas indywidualnych walk z potworami i dzikimi zwierzętami, które wyzwoliły się przeciwko niemu z powodu niegodziwości bogów i bogiń. Jego trud stał się symbolem codziennego wysiłku człowieka przeciw negatywności istnienia, przeciw wszystkiemu, co przeszkadza w pełnym potwierdzeniu cnoty. Synem jednego z wielu zdrad Jowisza (który zaniósł go z śmiertelną Alemene), był nieustannie prześladowany przez Junę, która orzekła, że stanie się bogiem, jeśli pokona dziesięć (lub dwanaście, zależnie od wersji) „trudów” – nadzwyczajne czyny, których nikt nie był w stanie zrealizować. Pięć z nich ma charakter wybitnie łowiecki.
Pierwszym byłmiec z Nemei, uważany za niezwyciężonego, ponieważ miał nieprzebijalną skórę. Herakles zdołał go pokonać, dusząc go w ramionach.
Drugi trud polegał na zabiciu hydry Lernajskiej, potwora z nieśmiertelną głową i innymi, które odrastały po odcięciu, którą najpierw spalono, a następnie zmiażdżono pod głazem.
Następnie nieszczęśliwy bohater przez cały rok ścigał cerneja z Keronei, która miała miedziane stopy i złote rogi, i zdołał ją schwytać.
Ogromnego dzika z Erymantosa, który niszczył Elidę i Arkadię, chwycono za cztery nogi i pociągnięto przed Eurystesa, pana i sędziego prób. Żywo schwytano również byka z Krety, który niszczył wyspę.
Wreszcie myśliwemu Heraklesowi uznano wyższość nad śmiertelnikami.
Podsumowując, każda epoka i każda kultura wykorzystywała polowanie jako formę przedstawienia artystycznego, a w zależności od zwierzyny jego znaczenie nieco się zmienia. Jednak ogólny symbol alegoryczny nigdy nie uległ zmianie w ciągu czasu.
Na Sardynii do dziś tka się sceny polowań na arrasach, a my na Srdn zakochaliśmy się w tym fantastycznym przesłaniu siły i męstwa, dlatego stworzyliśmy wiele artystycznych elaboratów, które przeniesiono na bluzy, ubrania i koszulki; zrobiliśmy z nich nawet tatuaże.
Odkryj elaboraty w technice pibiones i graficzne nadruki polowania na dzika Srdn i wybierz te, które najbardziej Ci się podobają na www.srdn.store